اولین روزنامه و اولین کتاب کردی
اولین روزنامه ی کردی با نام “کردستان”
در سال ۱۸۹۸ در قاهره به چاپ رسیده است
وقدیمی ترین کتاب کردی نیز “مصحف رش”
یا “کتاب سیاه” است که در قرن ۱۳ میلادی
به رشته نگارش در آمده است.
طبقه بندی 88 زبان دنیا بر اساس مجموع ارزش ها
طبقه بندی 88 زبان دنیا بر اساس مجموع ارزش ها
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
انگلیسی |
23 |
کره ای |
45 |
پنجابی |
67 |
ووئی |
|
2 |
فرانسه |
24 |
ارمنی |
46 |
سواحیلی |
68 |
اوکراینی |
|
3 |
اسپانیولی |
25 |
استونی |
47 |
آذری |
69 |
خمری |
|
4 |
آلمانی |
26 |
ترکی |
48 |
بنگالی |
70 |
آفریقیایی |
|
5 |
ژاپنی |
27 |
یونانی |
49 |
میلی |
71 |
سودانی |
|
6 |
هلندی |
28 |
کاتالانی |
50 |
هاکا |
72 |
گرجی |
|
7 |
عربی |
29 |
اسلوواکی |
51 |
ویسایان |
73 |
بوچپوری/بیهاری |
|
8 |
سوئدی |
30 |
کرواتی |
52 |
سبوئانو |
74 |
خیانگ |
|
9 |
ایتالیایی |
31 |
کردی |
53 |
اردو |
75 |
مادوری |
|
10 |
دانمارکی |
32 |
بلاروسی |
54 |
سیندی |
76 |
گانی |
|
11 |
ایسلندی |
33 |
اسپانیایی |
55 |
ویتنامی |
77 |
ژوانگی |
|
12 |
فنلاندی |
34 |
رومانیایی |
56 |
بامبارا |
78 |
گوجاراتی |
|
13 |
رومی |
35 |
کیروندی/رواندایی |
57 |
ازبکی |
79 |
تلوگو |
|
14 |
روسی |
36 |
تاگالوگ |
58 |
یوروبا |
80 |
ماراتی |
|
15 |
لهستانی |
37 |
هندی |
59 |
پشتو |
81 |
مالایایی |
|
16 |
پرتغالی |
38 |
باهاسا |
60 |
تامول |
82 |
سینگالی |
|
17 |
نروژی |
39 |
بلغاری |
61 |
نپالی |
83 |
راجاستانی |
|
18 |
چینی(ماندرین) |
40 |
فارسی |
62 |
گوارانی |
84 |
کاننادا |
|
19 |
عبری |
41 |
صربی |
63 |
ایگبو |
85 |
اوریایی |
|
20 |
چک |
42 |
قزاقی |
64 |
تایلندی |
86 |
آمهاریک |
|
21 |
اسلوونی |
43 |
هائوسائی |
65 |
جاوانایی |
87 |
آسامایی |
|
22 |
مجاری |
44 |
پئول |
66 |
یوئه |
88 |
شونا/بیرمانی |
دایه دایه خوشم ده ویی
دایه دایه خۆشم دهوێی
بهقهد دنیا خۆشم دهوێی
تۆ زۆر پاك و دلۆڤانی
وهكو فریشته جوانی
زۆر رهنجت بهمن كێشاوه
تا منت وا راهێناوه
پاش ئهوهی كهوتمه داوێنت
داوێنی پاك و خاوێنت
بوونهوهرێكی بێهێز بووم
بهڵام لهلای تۆ بهڕێز بووم
به شیری خۆت تێرت كردم
تۆ نهبای ههرزوو دهمردم
شهو تا بهیانی نهخهوتی
له لانكهم قهد دوور نهكهوتی
پێ بهپێ بهرێوهت بردم
فێری ئاخاوتنت كردم
به ههستێكی پڕ له ئهڤین
گریهت لێ كردمه پێكهنین
خۆت تووشی ههزار پهتهر كرد
تاكو منت بهختهوهر كرد
شهرتبێ منیش وهكوو تۆ بم
قهت له فهرمانت دهرنهچم
رێز له ههستی جوانت دهگرم
دهتپهرستم تاكو دهمرم
بو مندالان
كتێب
من كتێبم خۆشدهوێ
ناهێلم لێم دووركهوێ
دۆستێكی زۆر زانایه
بێدهنگ وزۆر ئازایه
خراپهی له لا نییه
ههرچی ههیه باشییه
باسی ئێستاو رابردوو
رێگهی راست له داهاتوو
ههمووی ئهو فێرم دهكات
ئازاو بوێرم دهكات
ههر مناڵێك بیهوێ
له ژیان سهربكهوێ
دهبێ كتێب بخوێنێ
تاكو نهزان نهمێنێ
پهرتووك دۆستی مناڵه
بێ دۆست ژیان بهتاڵه
مهمترین جاذبه گردشگری شهرستان سقز
قلعه باستانی زیویه:
قلعه (کاخ دژ)باستانی زیویه بر روی یکی از کوههای نسبتاً مرتفع در 55 کیلومتری جنوب شرقی شهر سقز در روستای زیویه واقع شده و حدود 700 سال پیش از میلاد در دوره حکومت اقوام ماد و ماننائی ساخته شده است زیویه هم از نظر معماری و هم از نظر آثار هنری یکی از شاخصترین و باارزشترین مکانهای دوره تاریخی محسوب میشود طی چند فصل کاوشهای علمی و باستانشناسی که سال 1354 تا سال 1380 ادامه یافت نتایج قابل توجهی در زمینه شناخت معماری آن به دست آمد از جمله اشیاء به دست آمده در این کاوشها، قطعات عاج منقوش بود که نقوش حیوانی و صحنه شکار اساطیر روی آن حک شده و از ارزش ویژهای برخوردار هستند.
از روی دو نمونه از آنها، نقش برجسته آبیدر سنندج طراحی، بزرگنمایی و ساخته شده است.
این قلعه عظیم شامل سالنها، حیاطها، اتاقهای متعدد، تالار ستوندار، انبار غله ورودی اصلی با پلکان سنگی و سایر قسمتهای مختلف است از مهمترین اشیای به دست آمده میتوان به سر عقاب طلائی، گردنبند طلایی اشاره کرد که در موزه آثار ملی نگهداری میشود.
مسجد دومناره
این مسجد در خیابان امام و در بافت قدیمی سقز واقع شده است تاریخ دقیق ساخت آن مشخص نیست ولی اهالی محل ساخت آن را به شیخ حسن مولاناآباد از علمای سابق مذهبی منطقه نسبت میدهند که احتمال دارد در اواخر دوره افشاریه و اوایل زندیه ساخته شده باشد. مسجد دارای شبستانی به چهار ستون قطور چوبی است در ضلع جنوب غربی، ایوان ستوندار ساخته شده که فرم مخصوص مساجد منطقه کردستان را تداعی میکند. در بالای مسجد دومناره قرار دارد و به همین دلیل به مسجد دومناره شهرت پیدا کرده است.